સોશિયલ મીડિયાના ટ્રેન્ડની મનોવિજ્ઞાન પર અસર

 સોશિયલ મીડિયાના ટ્રેન્ડની મનોવિજ્ઞાન પર અસર

સોશિયલ મીડિયાના ટ્રેન્ડને અનુસરવામાં યુવાનો આજકાલ ઘેલા થયા છે. આખી દુનિયામાં છાશવારે નીતનવા ટ્રેન્ડ આવતા જતા રહે છે અને યુવાવર્ગ વળવારનો વિચાર કર્યા વગર તેનું અનસરણ કરે છે. બ્રાન્ડેડ ચીજોનો વપરાશ એટલો વધી ગયો છે કે જરૂરિયાત અને શોખ વચ્ચેનો તફાવત જાણે ભૂલાઈ જ ગયો છે. તાજેતરમાં એક ડિઝાઈનરે મને સ્ટાઈલ કરવાની જવાબદારી લીધી હતી ત્યારે તેમણે મને પહેલો પ્રશ્ન પૂછ્યો, "મૅડમ, તમે તમારા પેન્ટ માટે કઈ બ્રાન્ડને અનુસરો છો? તમારી ઘડિયાળો પહેરવા માટે તમે કઈ બ્રાન્ડને પસંદ કરો છો? મારી પાસે આ બ્રાન્ડ છે; તમે કયું પસંદ કરો છો?" મેં કહ્યું, "હું એક સાધારણ વ્યક્તિ છું; હું કોઈ બ્રાન્ડને અનુસરતો નથી. હું એવા કપડાં પહેરું છું જે મને આરામદાયક લાગે અને એવી ઘડિયાળ જે સુંદર દેખાય અને મને સાચો સમય બતાવે." તાજેતરના બજારના વલણે આપણા મગજમાં એટલું બધું બનાવ્યું છે કે આરામની આપણી પોતાની મનોવિજ્ઞાન આપણે ભૂલી ગયા છીએ. જરૂરિયાત અને આરામનો વિચાર કરવાને બદલે, આપણે ટ્રેન્ડિંગ ચીજોની માયાના બંધનમાં બંધાઈ રહ્યા છે. આપણું મનોવિજ્ઞાન એવું બની ગયું છે કે આપણે ઉપરછલ્લી દુનિયા અને દેખાડાની દુનિયામાં જીવીએ છીએ અને સમજવા માટે આપણે આપણી વિચાર પ્રક્રિયામાં ઊંડા ઉતરતા નથી.

સેલિબ્રિટીઓ, રાજકારણીઓ, મોટા ઉદ્યોગપતિઓ અને મોટી-મોટી કંપનીઓને ફોલો કરવાનો ટ્રેન્ડ વધી રહ્યો છે. જો કે, આ વલણમાં, વાસ્તવિક નાયકો કે જેઓ ખરેખર સમાજ માટે કામ કરે છે, જેમ કે સૈનિકો અને તેમના દેશ માટે અથવા દરેક માટે લડવા માટે તૈયાર વ્યક્તિઓ, ઘણીવાર ખોવાઈ જાય છે. હું વિચારી રહી છું કે ટ્રેન્ડને બદલે ગુણવત્તાયુક્ત ઉત્પાદનોને અનુસરતા લોકો તરફ ક્યારે વળશે. જેઓ ફક્ત તેમની નાણાકીય શક્તિને કારણે વલણમાં છે તેમને અનુસરવાને બદલે આપણે વ્યક્તિઓની સાચી ગુણવત્તાની કદર ક્યારે શરૂ કરીશું? દાખલા તરીકે, ત્યાં એક વલણ છે જ્યાં લોકો વિદેશમાં અભ્યાસ કરવા માટે દોડી જાય છે કારણ કે તેમના મિત્રો તે કરી રહ્યા છે, પછી ભલેને તેમના માતાપિતાને તે પરવડે કે નહીં. એ જ રીતે, ઘણા લોકો વિદેશી દેશોમાં નોકરી મેળવવાના માર્ગને અનુસરે છે કારણ કે તેમના મિત્રોએ આમ કર્યું છે, ભલે તેઓ એકલા ન રહેવાની કુદરતી વૃત્તિ ધરાવતા હોય.

મનોવિજ્ઞાન એટલું સંકુચિત અને સ્પર્ધાત્મક બની ગયું છે કે તે ધીરજ અને સાંસ્કૃતિક શિસ્તને ઓછું મૂલ્ય આપે છે. ભગવાન કૃષ્ણએ અને ભગવાન રામના જીવનના મૂલ્યો આજે પણ યુવાવર્ગને મોટા પાઠ ભણાવી જાય છે. આજની સેલ્ફીની દુનિયા અને બ્રાન્ડ્સની હરીફાઈમાં અને તે પણ આંખ આડા કાન કરો, કલ્પના કરો કે તે આપણને ક્યાં લઈ જશે. માનવતા ત્યારે જ ટકી શકે છે જ્યારે પ્રેમ, કરુણા, એકબીજાની જરૂરિયાતોને સમજવા, વફાદારી, પોતાની ક્ષમતાની ઓળખ, આધ્યાત્મિકતા અને આવા અનેક પાસાઓ હોય. જરા વિચારો, અમુક આધ્યાત્મિક ગુરુઓને અનુસરવું એ વ્યક્તિગત જરૂરિયાત કરતાં વધુ વલણ બની ગયું છે. તમારી પાસે માનવ મગજ છે કે કેમ તે વિશે વિચારો. સકારાત્મક વલણ સાથે વિચારો, તમને ખરેખર જેની જરૂર છે તેને અનુસરવા વિરુદ્ધ નીચેના વલણોના ગુણદોષ જુઓ. તમે વાસ્તવિકતા સમજી શકશો.

આજના ઝડપી વિશ્વમાં,  પોતાને શોધવાનું સરળ છે, પછી ભલે તે સૌથી વધુ લોકપ્રિય સ્માર્ટફોન હોય, સૌથી વધુ ટ્રેન્ડી ફેશન હોય અથવા જીવનશૈલીની સૌથી લોકપ્રિય પસંદગીઓ હોય. આ વલણો ઘણીવાર આપણા વિચારો અને કાર્યો પર પ્રભુત્વ ધરાવે છે, કેટલીકવાર આપણને તેમાંથી દૂર લઈ જાય છે જે આપણને ખરેખર સુખ અને પરિપૂર્ણતા લાવે છે. જ્યારે અપ-ટૂ-ડેટ રહેવામાં અને નવા અનુભવોનો આનંદ માણવામાં કંઈ ખોટું નથી, ત્યારે આપણા જીવનમાં જે ખરેખર મહત્વનું છે તેના પર થોભો અને પ્રતિબિંબિત કરવું પણ એટલું જ મહત્વપૂર્ણ છે. અધિકૃતતા, દયા અને આપણી જાત પ્રત્યે સાચા રહેવું એ કેટલાક મૂળભૂત મૂલ્યો છે જે આપણને કાયમી સંતોષ લાવી શકે છે. તેથી, જેમ જેમ આપણે વલણોની રોમાંચક દુનિયામાં નેવિગેટ કરીએ છીએ, ચાલો આપણે યાદ રાખીએ કે આપણે આપણા મૂળ મૂલ્યો પર આપણા પગને મજબૂતીથી જકડી રાખવાનું યાદ રાખીએ, તે ઓળખીએ કે તે પ્રેમ, કરુણા અને સખત પરિશ્રમના કાલાતીત સિદ્ધાંતો છે જે આખરે આપણા જીવનને સમૃદ્ધ બનાવે છે.